Praca organiczna u podstaw. Profesor Mirosław Matyja gościł w Mazowieckiej Wspólnocie Samorządowej

Demokracja nie rozwija się dzięki jednorazowym wydarzeniom. Rozwija się dzięki edukacji, dialogowi i ludziom, którzy chcą budować silne wspólnoty lokalne.

To właśnie tej idei poświęcone było spotkanie prof. Mirosława Matyi z przedstawicielami Mazowieckiej Wspólnoty Samorządowej. Warsztaty zorganizowane przez MWS w Warszawie w dniu  25 czerwca, stały się okazją do rozmowy o przyszłości demokracji lokalnej, społeczeństwa obywatelskiego oraz roli mieszkańców w podejmowaniu decyzji dotyczących ich najbliższego otoczenia.

Demokracja zaczyna się od obywatela

Już na początku spotkania prof. Mirosław Matyja zwrócił uwagę, że współczesna demokracja coraz częściej mierzy się z kryzysem zaufania do instytucji publicznych oraz malejącym zaangażowaniem obywateli w życie publiczne.

Podkreślił, że demokracja nie powinna ograniczać się wyłącznie do udziału w wyborach. Jej siłą jest codzienna aktywność obywateli oraz możliwość realnego wpływu na decyzje podejmowane przez władze lokalne.

Inspiracja płynąca ze Szwajcarii, ale polska droga rozwoju

Jednym z głównych tematów wystąpienia profesora był szwajcarski model demokracji bezpośredniej, uznawany za jeden z najlepiej funkcjonujących na świecie.

Prof. Matyja podkreślił jednak bardzo wyraźnie, że Akademia Demokracji Bezpośredniej nie proponuje kopiowania rozwiązań szwajcarskich.

Jak zaznaczył, każde państwo posiada własną historię, kulturę polityczną i system prawny. Dlatego celem Akademii jest budowanie polskiego modelu demokracji bezpośredniej – opartego na Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązujących przepisach oraz doświadczeniach polskich samorządów.

Szwajcaria pozostaje inspiracją, ale rozwiązania dla Polski powinny powstawać w odpowiedzi na potrzeby polskich obywateli i naszych wspólnot lokalnych.

Demokracja lokalna już istnieje – trzeba nauczyć się z niej korzystać

Znaczną część warsztatów prof. Mirosław Matyja poświęcił demokracji lokalnej.

Wyjaśnił, że polskie prawo już dziś przewiduje szereg instrumentów umożliwiających mieszkańcom współdecydowanie o sprawach publicznych. Referendum lokalne, obywatelska inicjatywa uchwałodawcza czy konsultacje społeczne nie są rozwiązaniami przyszłości – funkcjonują w obowiązującym porządku prawnym.

Profesor zwrócił jednak uwagę, że zarówno mieszkańcy, jak i wielu przedstawicieli samorządów wciąż nie wykorzystuje w pełni możliwości, jakie dają obowiązujące przepisy. Dlatego edukacja obywatelska jest dziś jednym z najważniejszych wyzwań stojących przed państwem i samorządami.

Praca organiczna rozpoczyna się w samorządzie

Odwołując się do idei „pracy organicznej u podstaw”, prof. Matyja podkreślił, że budowanie nowoczesnego społeczeństwa obywatelskiego powinno rozpoczynać się właśnie na poziomie lokalnym.

To w gminach, miastach i powiatach mieszkańcy najczęściej spotykają się z decyzjami władz publicznych, dlatego właśnie tam dialog społeczny i aktywność obywatelska mają największe znaczenie.

Profesor przekonywał, że rozwój demokracji lokalnej nie wymaga rewolucji ustrojowej, lecz konsekwentnego wykorzystywania narzędzi, które już dziś przewiduje polskie prawo.

Akademia Demokracji Bezpośredniej spotkała się z dużym zainteresowaniem

Dużym zainteresowaniem uczestników cieszyła się również prezentacja Akademii Demokracji Bezpośredniej.

Prof. Mirosław Matyja przedstawił ideę Akademii jako nowoczesnego programu edukacyjnego, którego celem jest rozwijanie kompetencji obywatelskich oraz popularyzowanie wiedzy o demokracji bezpośredniej z wykorzystaniem nowoczesnych technologii.

Po zakończeniu spotkania wielu uczestników wyraziło chęć dalszego pogłębiania wiedzy. Dlatego Akademia Demokracji Bezpośredniej udostępni zainteresowanym dostęp do swojej platformy edukacyjnej, umożliwiając kontynuację nauki również po zakończeniu warsztatów.

To dopiero początek

Cieszy nas również fakt, że już po zakończeniu wydarzenia pojawiły się pierwsze propozycje organizacji podobnych warsztatów w kolejnych lokalizacjach.

Dla Akademii Demokracji Bezpośredniej jest to najlepszy dowód, że temat demokracji lokalnej oraz świadomego uczestnictwa obywateli w życiu publicznym odpowiada na realne potrzeby samorządów.

Jesteśmy przekonani, że edukacja obywatelska, rozwój kompetencji oraz budowanie kultury dialogu stanowią fundament silnych wspólnot lokalnych. Dlatego z otwartością patrzymy na kolejne inicjatywy i możliwość współpracy z samorządami, organizacjami społecznymi oraz środowiskami, które chcą wspólnie rozwijać polski model demokracji bezpośredniej.

Bo demokracja nie kończy się przy urnie wyborczej.

Demokracja zaczyna się tam, gdzie obywatele każdego dnia mają możliwość współdecydowania o sprawach swojej wspólnoty .