Aktualności

Bądź na bieżąco z tym, co dzieje się w Akademii Demokracji Bezpośredniej i w świecie idei, które nam przyświecają.

W tej sekcji znajdziesz najnowsze informacje o naszych inicjatywach, wydarzeniach, publikacjach i ważnych zmianach w obszarze demokracji bezpośredniej – w Polsce i na świecie.
Dzielimy się komentarzami profesora Mirosława Matyi, analizami najważniejszych wydarzeń oraz zapowiedziami nowych kursów i projektów.

Sprawdzaj regularnie, co nowego, i rozwijaj swoją wiedzę razem z nami.
Bo świadomy obywatel to obywatel aktywny.

Prof. Mirosław Matyja gościem Klubu Gospodarczego. O demokracji bezpośredniej na łamach „Samorządność.pl”

Prof. Mirosław Matyja, wykładowca Akademii Demokracji Bezpośredniej, był gościem Klubu Gospodarczego Mazowieckiej Wspólnoty Samorządowej. Spotkanie poświęcone było roli obywateli w procesach decyzyjnych oraz możliwości szerszego wykorzystania mechanizmów demokracji bezpośredniej w Polsce.

2 wrz1 minut(y) czytania

Referendum w Islandii – demokracja bezpośrednia w praktyce (Część 2)

Referendum przeprowadzone w Islandii 29 sierpnia 2026 roku stanowi interesujący przykład wykorzystania instrumentów demokracji bezpośredniej w procesie podejmowania decyzji o strategicznym znaczeniu dla państwa. Obywatele zostali zapytani o to, czy Islandia powinna wznowić negocjacje dotyczące członkostwa w Unii Europejskiej.

26 sie1 minut(y) czytania

Referendum w Islandii – demokracja bezpośrednia w praktyce (Część 1)

19 sie1 minut(y) czytania

Czy Polska potrzebuje nowych referendów? Najważniejsze sprawy, o których mogliby zdecydować obywatele (Część 3)

Polski system edukacji jest przedmiotem licznych reform, często zmienianych wraz z kolejnymi rządami. Referendum mogłoby pozwolić obywatelom wypowiedzieć się na temat kierunku rozwoju szkoły, programu nauczania, obowiązku szkolnego czy finansowania edukacji.

12 sie2 minut(y) czytania

Czy Polska potrzebuje nowych referendów? Najważniejsze sprawy, o których mogliby zdecydować obywatele (Część 2)

W Polsce regularnie powraca debata dotycząca podziału kompetencji pomiędzy prezydentem, rządem i parlamentem. Niektórzy opowiadają się za wzmocnieniem pozycji prezydenta, inni za systemem bardziej zbliżonym do parlamentarnego.

5 sie1 minut(y) czytania

Czy Polska potrzebuje nowych referendów? Najważniejsze sprawy, o których mogliby zdecydować obywatele (Część 1)

Referendum ogólnokrajowe jest jednym z najważniejszych narzędzi demokracji bezpośredniej. Pozwala obywatelom wypowiedzieć się w sprawach o szczególnym znaczeniu dla państwa, w odróżnieniu od wyborów parlamentarnych, w których wybiera się partyjnych przedstawicieli do parlamentu. W praktyce referendum to jest stosowane bardzo rzadko, jednak wiele kwestii, które od lat budzą społeczne spory, mogłoby zostać rozstrzygniętych właśnie w ten sposób.

28 lip1 minut(y) czytania

Czy Polska potrzebuje referendum w sprawie reformy służby zdrowia?

Polska ochrona zdrowia od wielu lat znajduje się w stanie permanentnego kryzysu. Pacjenci skarżą się na wielomiesięczne kolejki do specjalistów, przepełnione szpitale, niedobory personelu medycznego oraz rosnące koszty leczenia prywatnego i korupcję. Kolejne rządy zapowiadają reformy, jednak większość z nich ma charakter fragmentaryczny i nie rozwiązuje podstawowych problemów systemu.

23 lip2 minut(y) czytania

Ustawy żyją, a Konstytucja umiera

Chciałem się ustosunkować do wypowiedzi osób, które negatywnie zareagowały na moje ostatnie teksty na temat potrzeby zmiany Konstytucji RP. Szczególnie zastanowiły mnie wypowiedzi sugerujące, że nowelizacja Konstytucji nie jest konieczna, natomiast należy przestrzegać aktualnie funkcjonującej ustawy zasadniczej.

15 lip2 minut(y) czytania

Czy potrzebna jest nowelizacja Konstytucji RP? (Część 4)

Historia nauczyła nas, że konstytucja Polski winna nie tylko odpowiadać swoim czasom, ale i służyć przyszłości, usprawniając państwo i zapewniając pomyślność obywateli. Aktualna Konstytucja RP wymaga poważnych zmian dotyczących ochrony praw jednostki i państwa. Zmiany te winny zawierać instrumenty prawne do prowadzenia suwerennej polityki wewnętrznej i zewnętrznej polskiego państwa oraz jego bezpieczeństwa, jak również do współdecydowania obywateli o ich własnym losie.

8 lip3 minut(y) czytania

Czy potrzebna jest nowelizacja Konstytucji RP? (Część 3)

Po II wojnie światowej krytykę konstytucji kwietniowej chętnie wykorzystali polscy komuniści, utrzymując pod koniec wojny, że rząd Polski w Londynie opiera się na konstytucji faszystowskiej i nie ma prawa reprezentowania narodu. Tylko oni – opierając się na konstytucji marcowej – mieli prowadzić naród do demokracji i szczęścia.

1 lip2 minut(y) czytania

Praca organiczna u podstaw. Profesor Mirosław Matyja gościł w Mazowieckiej Wspólnocie Samorządowej

Demokracja nie rozwija się dzięki jednorazowym wydarzeniom. Rozwija się dzięki edukacji, dialogowi i ludziom, którzy chcą budować silne wspólnoty lokalne. To właśnie tej idei poświęcone było spotkanie prof. Mirosława Matyi z przedstawicielami Mazowieckiej Wspólnoty Samorządowej.

1 lip3 minut(y) czytania

Czy potrzebna jest nowelizacja Konstytucji RP? (Część 2)

Minęło 127 lat od ustanowienia Konstytucji 3 Maja do uzyskania niepodległości przez państwo polskie. Odrodzona w 1918 roku Rzeczpospolita zasadniczo wypracowała dwie konstytucje: marcową z 1921 r. i kwietniową z roku 1935.

24 cze2 minut(y) czytania

Czy potrzebna jest nowelizacja Konstytucji RP? (Część 1)

Polskie konstytucje rodziły się w przeszłości zawsze w specyficznych warunkach geopolitycznych i społecznych. Obecnie, po ponad 30 latach istnienia suwerennego państwa polskiego, ciągle jeszcze niepewna semidemokracja w naszym kraju oczekuje ponownie nowych rozwiązań konstytucyjnych. Nowe zapisy w ustawie zasadniczej, dopasowane do wymogów postępu i aktualnej sytuacji polityczno-społecznej w Polsce, są w najbliższej przyszłości konieczne i niezbędne.

17 cze2 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia w Polsce (Podsumowanie)

Nie ma wątpliwości, że ogromną rolę w procesie popularyzacji demokracji bezpośredniej odgrywa uświadamianie społeczeństwa o zaletach tej formy demokracji. Jest to proces socjalizacji politycznej, która szczególnie na poziomie szkół jest bardzo ważna. Ogromna odpowiedzialność spoczywa tutaj na nauczycielach, którzy powinni tłumaczyć zasady i funkcjonowanie instrumentów demokracji bezpośredniej w ramach szkolnej edukacji.

10 cze1 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia w Polsce (Część 12)

Czy nie za wcześnie w Polsce na wprowadzenie elementów demokracji bezpośredniej? Za wcześnie na pewno nie. Spójrzmy na polską semidemokrację ostatnich 30 lat. Dokąd nas zawiodła? Elementy demokracji bezpośredniej są szansą na uzdrowienie polskiego systemu społeczno-politycznego i ekonomicznego. Im wcześniej rozpocząć ten proces, tym lepiej dla wszystkich uczestników tego procesu.

27 maj2 minut(y) czytania

Kopia Demokracja bezpośrednia w Polsce (Część 11)

udzie w Polsce, interesujący się bezpośrednio-demokratycznym współrządzeniem w państwie, zadają często pytania dotyczące tego “sposobu na lepsze życie”.

13 maj3 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia w Polsce oczekiwane zmiany / ciąg dalszy (Część 10)

Po piąte, administracja państwowa traci swoją niekontrolowaną i wszechmocną rolę, której dzisiaj nikt nie jest w stanie zrozumieć. W rękach elektoratu znajduje się instrument (weto obywatelskie), dzięki któremu może (i powinno) dojść do redukcji nadmiernej biurokracji w kraju. Kto współdecyduje i płaci podatki, ten wymaga odpowiedniego traktowania w urzędach. Po szóste, świadomość współrządzenia wywołuje w społeczeństwie pozytywną energię, a to dzięki poczuciu współodpowiedzi

6 maj2 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia Podstawowe informacje (Część 9)

Po wprowadzeniu instrumentów demokracji bezpośredniej nastąpiłoby w Polsce, długo oczekiwane przez obywateli, przesunięcie środka ciężkości w procesie polityczno-decyzyjnym na korzyść obywatela, który zacząłby pojmować i zajmować należną mu funkcję w społeczeństwie – suwerena i (współ)decydenta.

28 kwi2 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia Podstawowe informacje (Część 8)

Nie da się ukryć, że demokracja bezpośrednia posiada nie tylko zalety, ale również wady. Poniżej zostały wymienione te najważniejsze z nich.

22 kwi2 minut(y) czytania

Demokracja bezpośrednia Podstawowe informacje (Część 7)

Skuteczna koncepcja demokracji o charakterze bezpośrednim mogłaby niejedno zmienić w polskim procesie polityczno-decyzyjnym – tak na szczeblu lokalnym jak i państwowym. Nie da się ukryć, że ta forma współrządzenia samorządem i państwem posiada nie tylko zalety, ale również wady. Poniżej zostały wymienione te najważniejsze z nich.

15 kwi3 minut(y) czytania